پادراز

به مناسبت روز جهانی نابینایان

فردا روز جهانی نابینایان(عصای سفید) است. روز آدمهایی که زمانی کورشان می گفتند و حالا روشندل. و به راستی آیا این تغییر لفظ، تغییری در وضعیت زندگی، حقوق شهروندی یا برخورد جامعه با آنان هم ایجاد کرده؟ می خواهم بدانم چه فرقی می کند که به کسی که چشمهایش نمی بیند کور نگویند، اما موقع حرکت در پیاده رو ها و سر چهار راهها به خاطر نبودن هیچ امکاناتی خطر مرگ تهدیدش کند؟

 

عده ای معتقدند که برخی کلمات بار منفی دارند. با ابداع لغت و استفادۀ گسترده از آن سعی دارند که ذهنیتهای منفی را تغییر دهند. توان یاب را به جای معلول به کار می برند تا به زور هم که شده بگویند نگرش جامعه به حوزۀ معلولین نیازمند تغییر است. اما این نوع فرهنگ سازی بدون تلاش همه جانبۀ دیگر بخشهای جامعه، چقدر مؤثر است؟

 

زیاد از موضوع پرت شدم. می خواستم دربارۀ نابینایان بگویم و نابینایی. و اینکه میان ناتوانیهای فیزیکی، رنج ندیدن چقدر بیشتر است. شاید آنهایی که از بدو تولد چشمشان نمی بیند، تطابق بیشتری با محیط دارند و با تقویت حسهای دیگر، در درک شرایط پیرامون خود مشکلی نداشته باشند. ولی از دست دادن بینایی در سنین بزرگسالی ضربۀ بسیار مهلکی است. مهلک تر از راه نرفتن یا نشنیدن. چنین اشخاصی نیازمند حمایت بسیار زیاد عاطفی و روانی از طرف خانواده و اطرافیانشان هستند. چراکه دیدن، اولین راه شناخت محیط است. آن قدر تأثیرگذار است که در ادبیات کهن و اسطوره های ایرانی، چشم نماد خِرد است. اما فراموش نکنیم که انسان گاهی آنچنان توانمند است که بدون هیچیک از حسهای معمول مثل دیدن و شنیدن، دهها برابر انسانهای سالم و عادی درک می کند و به آفرینش و خلاقیت دست می زند. مثالهایش هم زیادند. هلن کلر، بتهوون، جبران خلیل جبران، رودکی و...

 

مطلبم را با شعری از رودکی به پایان می رسانم. هزار سال پیش گفته:

 

 

ای آنکه غمگنی و سزاواری

 

و اندر نهان سرشک همی باری

 

از بهر آن کجا نبرم نامش

 

ترسم رسدت انده و دشواری

 

...

 

هموار کرد خواهی گیتی را؟

 

گیتی ست، کی پذیرد همواری؟

 

مُستی مکن که نشنود او مُستی

 

زاری مکن که نشنود او زاری

 

شو تا قیامت آید زاری کن،

 

کی رفته را به زاری باز آری؟

 

...

 

اندر بلای سخت پدید آرند

 

فضل و بزرگمردی و سالاری

 

 

پاوبلاگی: ظاهراً مُستی به معنی شِکوه و شکایت است.

+ پادراز ; ۱٠:۳۱ ‎ب.ظ ; ۱۳۸٥/٧/٢٢
comment نظرات ()